Yosh karatechilarda koordinatsion qobiliyatlarni rivojlantirishning ilmiy-metodik asoslari
Основное содержимое статьи
Аннотация
Mazkur maqolaning maqsadi yosh karatechilarda koordinatsion qobiliyatlarni rivojlantirishning nazariy asoslari, mashg‘ulot vositalari, nazorat usullari va yuklama me’yorlarini yagona ilmiy-metodik tizim sifatida asoslashdan iborat. Tadqiqot nazariy-tahliliy dizaynda olib borildi: sport mashg‘uloti nazariyasi, bolalar motorikasi, harakatlarni boshqarish va karate tayyorgarligiga doir manbalar kontent tahlili qilindi; qiyosiy tahlil, tizimlashtirish, pedagogik modellashtirish hamda mantiqiy umumlashtirish usullaridan foydalanildi. Natijada karate texnikasi uchun ustuvor bo‘lgan muvozanat, fazoviy-vaqt parametrlarini farqlash, reaksiyaning tezligi, ritm, harakatlarni qayta tuzish, qo‘l-oyoq hamohangligi va vestibulyar barqarorlik komponentlari ajratildi. Ularni rivojlantirish uchun koordinatsion narvon, rangli va tovushli signallar, bir oyoqli tayanch, yo‘nalishni keskin o‘zgartirish, ko‘z bilan kuzatish, juftlikdagi vaziyatli topshiriqlar, kihon-kata-kumite elementlari hamda o‘yin metodini birlashtirgan sakkiz haftalik model taklif qilindi. Xulosada koordinatsion tayyorgarlik alohida blok emas, balki texnik harakatlarni o‘rgatish jarayoniga bosqichma-bosqich singdirilishi, mashqlar yosh, malaka va charchoq darajasiga moslashtirilishi, natijalar esa oddiy va karatega xos testlar majmuasi bilan muntazam nazorat qilinishi zarurligi asoslandi.
Информация о статье
Библиографические ссылки
Бернштейн Н.А. О ловкости и её развитии. – М.: Физкультура и спорт, 1991. – 288 с. (On Dexterity and Its Development).
Лях В.И. Координационные способности: диагностика и развитие. – М.: ТВТ Дивизион, 2006. – 290 с. (Coordination Abilities: Diagnosis and Development).
Hirtz P. Koordinative Fähigkeiten im Schulsport. – Berlin: Volk und Wissen, 1985. – 164 p. (Coordination Abilities in School Sport).
Starosta W. Globalna i lokalna koordynacja ruchowa w wychowaniu fizycznym i sporcie. – Warszawa: Międzynarodowe Stowarzyszenie Motoryki Sportowej, 2006. – 746 p. (Global and Local Motor Coordination in Physical Education and Sport).
Salomov R.S. Sport mashg‘ulotining nazariy asoslari. – T.: O‘zDJTI, 2005. – 238 b. (Theoretical Foundations of Sports Training).
Goncharova O.V. Yosh sportchilarning jismoniy qobiliyatlarini rivojlantirish. – T.: O‘zDJTI, 2005. – 171 b. (Development of Physical Abilities of Young Athletes).
Kerimov F.A. Sport sohasidagi ilmiy tadqiqotlar. – T.: Zar qalam, 2004. – 334 b. (Scientific Research in the Field of Sport).
Padulo J., Chamari K., Chaabène H. et al. The effects of one-week training camp on motor skills in karate kids // The Journal of Sports Medicine and Physical Fitness. – 2014. – Vol. 54, No. 6. – P. 715–724.
Vando S., Filingeri D., Maurino L. et al. Visual feedback training in young karate athletes // Muscles, Ligaments and Tendons Journal. – 2014. – Vol. 4, No. 2. – P. 137–140.
Kabadayı M., Karadeniz S., Yılmaz A.K. et al. Effects of Core Training in Physical Fitness of Youth Karate Athletes: A Controlled Study Design // International Journal of Environmental Research and Public Health. – 2022. – Vol. 19, No. 10. – Article 5816.
Pinto-Escalona T., Gobbi E., Valenzuela P.L. et al. Effects of a school-based karate intervention on academic achievement, psychosocial functioning, and physical fitness: A multi-country cluster randomized controlled trial // Journal of Sport and Health Science. – 2024. – Vol. 13, No. 1. – P. 90–98.
Stamenković A., Manić M., Roklicer R. et al. Effects of Participating in Martial Arts in Children: A Systematic Review // Children. – 2022. – Vol. 9, No. 8. – Article 1203.
Fong S.S.M., Tsang W.W.N., Ng G.Y.F. Taekwondo training improves sensory organization and balance control in children with developmental coordination disorder: a randomized controlled trial // Research in Developmental Disabilities. – 2012. – Vol. 33, No. 1. – P. 85–95.