FARG'ONA METODIKA MAKTABI-ФЕРГАНСКАЯ МЕТОДИЧЕСКАЯ ШКОЛА -FERGANA METHODICAL SCHOOL ILMIY-NAZARIY, METODIK JURNALI

Yosh karatechilarda koordinatsion qobiliyatlarni rivojlantirishning ilmiy-metodik asoslari

Main Article Content

Adhamova Nozligul Sadriddin qizi

Abstract

Mazkur maqolaning maqsadi yosh karatechilarda koordinatsion qobiliyatlarni rivojlantirishning nazariy asoslari, mashg‘ulot vositalari, nazorat usullari va yuklama me’yorlarini yagona ilmiy-metodik tizim sifatida asoslashdan iborat. Tadqiqot nazariy-tahliliy dizaynda olib borildi: sport mashg‘uloti nazariyasi, bolalar motorikasi, harakatlarni boshqarish va karate tayyorgarligiga doir manbalar kontent tahlili qilindi; qiyosiy tahlil, tizimlashtirish, pedagogik modellashtirish hamda mantiqiy umumlashtirish usullaridan foydalanildi. Natijada karate texnikasi uchun ustuvor bo‘lgan muvozanat, fazoviy-vaqt parametrlarini farqlash, reaksiyaning tezligi, ritm, harakatlarni qayta tuzish, qo‘l-oyoq hamohangligi va vestibulyar barqarorlik komponentlari ajratildi. Ularni rivojlantirish uchun koordinatsion narvon, rangli va tovushli signallar, bir oyoqli tayanch, yo‘nalishni keskin o‘zgartirish, ko‘z bilan kuzatish, juftlikdagi vaziyatli topshiriqlar, kihon-kata-kumite elementlari hamda o‘yin metodini birlashtirgan sakkiz haftalik model taklif qilindi. Xulosada koordinatsion tayyorgarlik alohida blok emas, balki texnik harakatlarni o‘rgatish jarayoniga bosqichma-bosqich singdirilishi, mashqlar yosh, malaka va charchoq darajasiga moslashtirilishi, natijalar esa oddiy va karatega xos testlar majmuasi bilan muntazam nazorat qilinishi zarurligi asoslandi.


 

Article Details

How to Cite
Adhamova Nozligul Sadriddin qizi. (2026). Yosh karatechilarda koordinatsion qobiliyatlarni rivojlantirishning ilmiy-metodik asoslari. Fergana Methodical School, (3), 245–253. Retrieved from https://ferganamethod.uz/index.php/journal/article/view/3077
Section
Maqolalar

References

Бернштейн Н.А. О ловкости и её развитии. – М.: Физкультура и спорт, 1991. – 288 с. (On Dexterity and Its Development).

Лях В.И. Координационные способности: диагностика и развитие. – М.: ТВТ Дивизион, 2006. – 290 с. (Coordination Abilities: Diagnosis and Development).

Hirtz P. Koordinative Fähigkeiten im Schulsport. – Berlin: Volk und Wissen, 1985. – 164 p. (Coordination Abilities in School Sport).

Starosta W. Globalna i lokalna koordynacja ruchowa w wychowaniu fizycznym i sporcie. – Warszawa: Międzynarodowe Stowarzyszenie Motoryki Sportowej, 2006. – 746 p. (Global and Local Motor Coordination in Physical Education and Sport).

Salomov R.S. Sport mashg‘ulotining nazariy asoslari. – T.: O‘zDJTI, 2005. – 238 b. (Theoretical Foundations of Sports Training).

Goncharova O.V. Yosh sportchilarning jismoniy qobiliyatlarini rivojlantirish. – T.: O‘zDJTI, 2005. – 171 b. (Development of Physical Abilities of Young Athletes).

Kerimov F.A. Sport sohasidagi ilmiy tadqiqotlar. – T.: Zar qalam, 2004. – 334 b. (Scientific Research in the Field of Sport).

Padulo J., Chamari K., Chaabène H. et al. The effects of one-week training camp on motor skills in karate kids // The Journal of Sports Medicine and Physical Fitness. – 2014. – Vol. 54, No. 6. – P. 715–724.

Vando S., Filingeri D., Maurino L. et al. Visual feedback training in young karate athletes // Muscles, Ligaments and Tendons Journal. – 2014. – Vol. 4, No. 2. – P. 137–140.

Kabadayı M., Karadeniz S., Yılmaz A.K. et al. Effects of Core Training in Physical Fitness of Youth Karate Athletes: A Controlled Study Design // International Journal of Environmental Research and Public Health. – 2022. – Vol. 19, No. 10. – Article 5816.

Pinto-Escalona T., Gobbi E., Valenzuela P.L. et al. Effects of a school-based karate intervention on academic achievement, psychosocial functioning, and physical fitness: A multi-country cluster randomized controlled trial // Journal of Sport and Health Science. – 2024. – Vol. 13, No. 1. – P. 90–98.

Stamenković A., Manić M., Roklicer R. et al. Effects of Participating in Martial Arts in Children: A Systematic Review // Children. – 2022. – Vol. 9, No. 8. – Article 1203.

Fong S.S.M., Tsang W.W.N., Ng G.Y.F. Taekwondo training improves sensory organization and balance control in children with developmental coordination disorder: a randomized controlled trial // Research in Developmental Disabilities. – 2012. – Vol. 33, No. 1. – P. 85–95.